Stroke

ਨਾਲ ਰਹਿਣਾ

ਸਟ੍ਰੋਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਇਹ ਦਿਮਾਗ਼ੀ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਿਕ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦੇਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ:

  • ਉਦਾਸੀ
  • ਚਿੰਤਾ
  • ਸਦਮੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਣਾਅ ਦੀ ਹਾਲਤ { Post Traumatic Stress Syndrome (PTSS)}
  • ਭਾਵਨਾਤਮਿਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ*
  • ਜਲਦੀ ਗੁੱਸੇ ਹੋਣਾ ਅਤੇ ਸੋਚ ਵਿਚਾਰ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਵਿਚ ਬਦਲਾਉ
  • ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਿਚ ਕਮੀ, ਸੋਚ ਵਿਚਾਰ ਦੀ ਕਾਬਲੀਅਤ ਅਤੇ ਯਾਦਾਸ਼ਤ ਸ਼ਕਤੀ ਵਿਗੜਨੀ

ਕਾਰਨ:

  • ਸਟ੍ਰੋਕ ਕਾਰਨ ਦਿਮਾਗ਼ ਨੂੰ ਘੱਟ ਆਕਸੀਜਨ ਦੇ ਪਹੁੰਚਣ ਕਾਰਨ ਦਿਮਾਗ਼ ਦੇ ਕਈ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਣਾ। ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦਾ ਸਬੰਧ ਦਿਮਾਗ਼ ਦੇ ਉਸ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
  • ਆਪਣੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਿਚ ਅਸਮਰੱਥਾ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਪਹਿਚਾਣ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਿਚ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਅਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਤੇ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਦਿਮਾਗ਼ੀ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਿਕ ਸਿਹਤ ਤੇ ਅਸਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਟ੍ਰੋਕ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਹਿੱਸਾ 3-6 ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਉਦਾਸੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ।

 ਉਹ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਜੋ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਪਰ ਹੋਰ ਲੋਕ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਵਿਚ ਇਹ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:

  • ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਘਟਣੀ, ਮਨੋਬਲ ਡਿੱਗਣਾ, ਜ਼ਿੰਦਗ਼ੀ ਮਾਣਨ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾ ਹੋਣੀ
  • ਉਦਾਸ ਅਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ ਰਹਿਣਾ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਕੁੱਝ ਵੀ ਕਰਨ ਨੂੰ ਜੀਅ ਨਾ ਕਰਨਾ
  • ਥਕਾਵਟ, ਸ਼ਕਤੀਹੀਣ, ਸੌਣ ਵਿਚ ਦਿੱਕਤ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੌਣਾ
  • ਭੁੱਖ ਅਤੇ ਭਾਰ ਦਾ ਘਟਣਾ
  • ਧਿਆਨ ਇਕਾਗਰ ਕਰਨ ਵਿਚ ਦਿੱਕਤ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਫ਼ਜ਼ੂਲ ਜਾਂ ਸਮਝਣਾ, ਕੁੱਝ ਵੀ ਕਰਨ ਨੂੰ ਜੀਅ ਨਾ ਕਰਨਾ
  • ਸੁਸਤ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨਾ, ਬੇਚੈਨ ਜਾਂ ਸਥਿਰ ਬੈਠਣ ਵਿਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋਣੀ
  • ਜ਼ਿੰਦਾ ਨਾ ਰਹਿਣ ਜਾਂ ਆਤਮਘਾਤ ਦੇ ਖਿਆਲ

 ਉੱਪਰ ਲਿਖਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਜੇ ਕੋਈ ਵੀ ਲੱਛਣ ਨਜ਼ਰ ਆਏ ਤਾਂ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਮਾਹਿਰ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਤੋਂ ਜਲਦੀ ਮਿਲੋ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਰਾਜ਼ੀ ਹੋਣ ਦੇ ਚਾਂਸ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਣਗੇ ਅਤੇ ਅਪਾਹਜ ਹੋਣ ਜਾਂ ਮੌਤ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਵਧ ਜਾਏਗਾ।
ਇਹ ਲਿਖਤ ਡਾ.ਥਾਮਸ ਹੋ ਵੱਲੋਂ ਮੁਹੱਈਆ ਕੀਤੀ ਗਈ
* ਭਾਵਨਾਤਮਿਕ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ – ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਭਾਵਨਾਤਮਿਕ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜਾਂ ਮੌਕੇ ਅਨੁਸਾਰ ਨਾ ਹੋਣੀ। ਇਸ ਵਿਚ ਹੱਦ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗੁੱਸੇ ਹੋਣਾ, ਹੂੰਗਰਨਾ, ਹੱਸਣਾ ਜਾਂ ਰੋਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਸਟ੍ਰੋਕ ਤੋਂ ਬਚੇ ਕਈ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿਚ ਇਹ ਲੱਛਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ

© 2012 Heart and Stroke Foundation of Canada


ਸਟ੍ਰੋਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀ ਮੈਂ ਤੁਰੁ ਫਿਰ ਸਕਾਂਗਾ/ਗੀ?

ਦਿਮਾਗ਼ੀ ਚੋਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿਮਾਗ਼ ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਸਟ੍ਰੋਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਪਾਸੇ ਦੀ ਮੋਟਰ ਦੀ ਰਿਕਵਰੀ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।ਰਿਕਵਰੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਦਿਮਾਗ਼ ਦੀ ਚੋਟ ਦੇ ਅਸਥਾਨ ਅਤੇ ਸਾਈਜ਼ ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਉਮਰ ਜਿਹੇ ਕਾਰਨਾ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਮੁੜ ਬਹਾਲੀ ਦੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਵਿਚ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਇਹ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:

  • ਮੋਢੇ ਦੀ ਦਰਦ, ਸਰੀਰ ਤੇ ਕੰਟ੍ਰੋਲ, ਬਾਂਹ, ਹੱਥ, ਲੱਤ ਅਤੇ ਪੈਰ ਦੀ ਮੋਟਰ ਰਿਕਵਰੀ ਦੀ ਸਟੇਜ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ।
  • ਬਿਸਤਰੇ ਲਈ ਹਿਲ ਜੁਲ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ, ਖੜਾ ਕਰ ਕੇ, ਅਦਲਾ ਬਦਲੀ ਕਰ ਕੇ, ਚਲਾ ਕੇ, ਪੌੜੀਆਂ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇMan doing yoga
  • ਬੋਲ ਚਾਲ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਮਝਣਾ, ਉਚਾਰਨ, ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਗਲ ਬਾਤ, ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਸਮਾਧਾਨ ਅਤੇ ਯਾਦਾਸ਼ਤ
  • ਪਿਸ਼ਾਬ ਅਤੇ ਟੱਟੀ ਕਰਨ ਤੇ ਕੰਟ੍ਰੋਲ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ

ਸਟ੍ਰੋਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਹੜੀਆਂ ਵਰਜਸ਼ਾਂ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ?

  • ਹਿਲ ਜੁਲ ਵਾਲੀਆਂ ਵਰਜਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸੀਮਾਂ ਰੇਂਜ
  • ਬਾਹਾਂ ਦੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ
  • ਧੜ ਨੂੰ ਕੰਟ੍ਰੋਲ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਵਰਜਸ਼ਾਂ
  • ਬਿਸਤਰੇ ਲਈ ਹਿਲ ਜੁਲ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ
  • ਅਦਲਾ ਬਦਲੀ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦੀਆਂ ਵਰਜਸ਼ਾਂ
  • ਸੰਤੁਲਨ ਦੀਆਂ ਵਰਜਸ਼ਾਂ
  • ਚੱਲਣ ਦੀਆਂ ਵਰਜਸ਼ਾਂ
  • ਪੌੜੀਆਂ ਚੜ੍ਹਣ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ
  • ਐਰੋਬਿਕ ਵਰਜਸ਼ਾਂ

ਬਰਨਾੜਡ ਲੀ ਵੱਲੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਣਕਾਰੀ